‘Ik denk dat er meer aandacht moet zijn voor onze relatie met het paard. Terug naar de vraag: waarom houden wij eigenlijk van paarden? En doet mijn omgang met mijn paard nog wel recht aan de bedoeling? Ik zie dat mensen heel erg zoekende zijn, en ik zie ook veel negativiteit. Maar daar wordt niemand blij van. Het gaat erom dat we mensen in beweging krijgen, daar heb ik wel ideeën over ja.’ Aan het woord is Jasmijn de Bruijn, zelf dressuuramazone tot en met ZZ-Z.

‘Ik wil graag uitgaan van het goede van mensen. We moeten op de bal spelen, en niet op de man, langzaam de aandacht verleggen. Het vraagt om inspirerende voorbeelden, van mensen die een voortrekkersrol vervullen. Die moet je een podium geven. Ik zou graag naar een platform willen om de aanzet, de handvatten te kunnen geven. Om zo mensen die dat durven als voorbeeld te kunnen stellen.’ 

Er is niet één ‘schuldige’
‘Het heeft denk ik te maken met het tijdperk waarin we zitten, met onze welvaart, onze prestatiemaatschappij. Het is een wereldje op zichzelf geworden, met enkele mensen die hier groot in zijn geworden. Je hoort heel veel kritiek om je heen maar die mensen gaan het niet zonder meer anders doen. Er is ook niet één schuldige, het is het hele complex, alle belangen bij elkaar, heel lastig om daarover te zeggen: dat en dat moet er veranderen. In elk geval zouden we moeten stoppen met vechten tegen het verhaal zoals het nu is. Laten we een nieuw verhaal creëren dat zo inspirerend is dat mensen zich daardoor aangetrokken voelen!’ 

Jasmijn de Bruijn heeft haar leven lang heel veel met paarden gehad: ‘Ik ben het enige kind uit een gebroken gezin, mijn ouders scheidden toen ik 8 was. Ik kan me niks anders herinneren dan dat ik aangetrokken werd door de paarden, misschien vond ik er wel wat ik thuis niet had. In Den Helder bij de manege, of op de camping in Callantsoog. Daar mocht ik de pony van die boer rijden, en ik mocht ermee naar de rijvereniging. Ik was heel erg op mezelf aangewezen, ook thuis: mijn ouders hadden het heel erg druk met andere dingen. De paarden boden voor mij de mogelijkheid om even uit die realiteit te ontsnappen.’ 

Met Sjorsie, de pony waar ze mee naar de rijvereniging mocht

‘Toen ik 14 was, kocht mijn vader voor mij van die boer, mijn eerste pony Inja. Drie jaar en onbeleerd. Ik deed maar wat, mijn ouders hadden ook geen idee. Vanaf mijn 13e ben ik bij mijn vader gaan wonen. Hij werkte als rechercheur bij de politie, vaak zo’n 60 of 70 uur per week. Vooral als hij in een onderzoek zat, ook wel met heftige zaken. Dat betekende dat ik ook veel op mezelf was aangewezen. Ik was al jong heel zelfstandig. Maar hij was wel mijn grote steun, hij heeft alles op alles gezet zodat ik kon blijven rijden, binnen de beperkte mogelijkheden die er waren. Inja was voor mij een lichtpuntje, dat bood perspectief. Het was ook een heel grote drijfveer om weer mijn best te gaan doen op school, zorgen dat ik er weer wat van ging maken.’   

Paarden bieden veel meer
‘Misschien komt het daar wel vandaan dat ik vind dat paarden ons veel meer bieden dan alleen winstpunten. Mijn New Forest pony Inja was een hittepetit, heel vurig. Terwijl ik op die leeftijd ook nogal onbehouwen was. Eigenlijk paste we ook wel bij elkaar. Ze was altijd heel beschermend naar mij, zoals merries dat soms kunnen zijn. Als ik in het land liep, joeg ze alle paarden weg bij mij vandaan. Mijn moeder, met wie ik toen een verstoorde verhouding had, mocht ook niet in mijn buurt komen. Dan deed ze dreigend haar oren plat, ging ze tussen ons in staan, en boog ze zich helemaal om mij heen. Ze voelde die spanning, ik kan mij dat moment nog heel goed herinneren. Ik groeide op in een situatie waarin ik niet echt gezien werd, maar Inja zag mij wel. Het deed mij beseffen hoe bijzonder paarden eigenlijk zijn.’ 

Jasmijn en maatje Inja verkenden samen de wereld: ‘Met haar heb ik echt alles gedaan. We reden op het strand, zijn fanatiek wedstrijden gaan rijden, viertal, cross, bestgaand kon ze ook heel goed, springen, tot uiteindelijk M2 dressuur. Alles wat ik met haar deed, vond ik leuk. Mijn vader heeft wel eens met een hartverzakking aan de kant gestaan als ze in de startbox stond te steigeren in de startbox en we op volle snelheid door de cross gingen. Maar ik heb mij met haar nooit onveilig gevoeld, ondanks dat we heel gekke dingen deden allemaal. Op een gegeven moment ben ik ervan af gegroeid, uiteindelijk is ze terecht gekomen bij de zusjes van Danielle van Aalderen.’ 


Jasmijn met Inja

‘Van dat geld hebben mijn vader en ik een paard gekocht, een vierjarige, een Purioso x Zuidhorn-merrie. Ik was 17, dacht dat ik de hele wereld aan kon, ook het moeilijke karakter van Kabianne. Ze was heel heet en sensibel en als het hoofdstel even niet goed zat liet ze zich zo achterover vallen. Uiteindelijk zijn we toch binnen drie jaar Z-dressuur geworden. Ik had heel weinig les, wij hadden geen geld voor privé-lessen. Ik keek heel veel video’s. Als er wedstrijden op tv waren, dan nam ik het op en keek ik heel vaak de opnames terug. Ik las ook heel veel boeken en als ik iemand zag die iets kon wat ik ook wilde leren, stelde ik heel veel vragen. Ik heb heel veel fouten gemaakt, een beetje door schade en schande wijzer geworden. Maar eigenlijk heb ik mezelf alles eigen gemaakt.’ 

Deurne ging financieel niet
‘Ook omdat het thuis allemaal niet zo lekker liep, waren mijn schoolprestaties behoorlijk gekelderd. De thuissituatie eiste zijn tol. Ik was opstandig, stond op het punt van school gestuurd te worden. Op het Clusius College in Schagen vond ik een beetje mijn draai, omdat ze daar dieren en pony’s hadden. Van daaruit doorliep ik eigenlijk een ‘stapeltraject’ richting het HBO. Ik studeerde Management, Economie en Recht aan de Hogeschool Alkmaar. Ik zat eigenlijk altijd een beetje onder mijn niveau, waardoor het mij allemaal heel makkelijk afging, en ik naast school veel tijd overhield voor de paarden. Ik wilde het liefste naar Deurne, maar dat ging financieel niet.’  

‘Mijn keuzes zijn altijd gebaseerd op de mogelijkheid de paarden ernaast te kunnen blijven doen. Ik kwam op stal bij Chiel Wilhelm, eind jaren ’90. Hij heeft me onder zijn hoede genomen. Hij stond voor de buitenwereld best bekend om zijn van-dik-hout-zaagt-men-planken-aanpak maar ik weet dat hij ook van zijn paarden hield. Met zijn paard Gemma had hij nog NCRV Springtrofee gereden, in die tijd. Daar was hij altijd heel trots op. Hij had een goed oog voor een goed paard, maar het mocht ook nooit iets kosten. Hij kwam vaak thuis met paarden die vastgelopen waren, samen gingen we daar dan mee aan de slag. Een heel karakteristieke man, maar ik kon het heel goed met hem vinden.’ 


Met Kabianne

‘Ik was al lang blij dat iemand mij iets wilde leren. Hoe waardevol was het dat er elke dag iemand met me meekeek! Ik stapte overal op, dat was ook handig voor hem. Ik wilde zo graag leren. Ik denk dat ik altijd wel een pittig karakter heb gehad, ik wist wat ik wilde. Dan maakte het me niet zoveel uit wat anderen daarvan vonden. Ik was op de paarden aangewezen, daar lukten de dingen en groeide mijn zelfvertrouwen. Mijn omgeving was heel lang niet voorspelbaar. Mijn paarden waren dat wel. Later heb ik verschillende functies als beleidsadviseur en projectmanager in de zorgsector gehad. En ook daarbij kwamen de paarden van pas.’ 

Leiderschap
‘Ik had veel te maken met managers, bestuurders, leidinggevenden. Ik zag binnen teams en organisaties vaak snel wat er fout ging omdat ik de vergelijking maakte met hoe ik het voelde bij de paarden. Als je met paarden werkt, leer je onbewust heel veel over leiderschap. Je hebt visie nodig, moet je grenzen kunnen stellen, goed kunnen observeren en je paard ook de nodige aandacht, zorg en liefde kunnen geven. En soms hoort daar ook het nemen van harde beslissingen bij. Datzelfde geldt voor leiders van een team of organisatie. Die moeten ook situatieafhankelijk kunnen schakelen tussen die verschillende rollen om hun medewerkers te faciliteren zodat zij goed tot hun recht komen. Als medewerkers geen vertrouwen hebben in de manager en geen plezier in hun werk, krijg je niet de resultaten die je wilt. Goede paardenmensen kunnen dat vaak onbewust al heel goed, die verschillende kwaliteiten inzetten wanneer dat nodig is.’ 

‘Ik wilde graag die inzichten inzetten bij de teams die ik begeleidde. Ik was sceptisch, maar ben toch een opleiding tot paardencoach gaan volgen. Ik ben nog steeds van mening dat dit vakgebied nog een grote professionaliseringsslag te gaan heeft. Er is een groot verschil in kwaliteit en deskundigheid van paardencoaches en opleidingen. Veel paardencoaches overschatten nog wel eens hun kunnen, tot waar zij ondersteuning kunnen bieden. Bijvoorbeeld bij psychische en persoonsgerelateerde problematiek, er worden veel coaches opgeleid die daar geen achtergrond in hebben als zorgverlener. Dat geeft niet, als je je beperkingen maar kent. Maar dat besef is er niet altijd. Ook bij het begeleiden van teams en organisaties is het heel belangrijk om te herkennen waar gevoeligheden liggen. Dat leer je niet zo snel in een cursus paardencoaching, dat vraagt om jarenlange ervaring en bijvoorbeeld een achtergrond op het gebied van verandermanagement. Het is goed dat er nu een beroepsvereniging is opgericht.’


Met Storm

Het nadenken over de ontwikkeling van de sport kwam ook wel door Storm. Eerst fokte ze nog een Jackson-veulentje uit haar Z-merrie Kabianne, waarmee ze het ook tot Z bracht. En toen kwam Storm, voor 1000 gulden gekocht als driejarige: ‘Een Junior STV uit een Gelderse moeder, die stond in Friesland bij een handelaar. Hij had in de draad gezeten met zijn achterbeen. Maar hij liep spatzuiver op de harde weg, we hebben hem mee naar huis genomen. Dat werd een superfijn paard, zelfs tot en met het ZZGP zoals dat heette. Een beetje ouderwets maar hij kon heel sterk bewegen. Ik wilde hogerop, had inmiddels een salaris waardoor ik meer privéles kon nemen. Maar toen wilden ze steeds meer dat heel snelle, dat elektrische graag zien. Het moest nog sneller, nog elektrischer, maar dat had hij gewoon niet. Ik moest hem te veel forceren. Voor mijn gevoel ging ik te ver, ik dacht: waar ben ik nou mee bezig? Hij heeft altijd zo zijn best voor me gedaan. Hij deed alles: series, sluiten, en hij was braaf. Ik voelde me er niet meer goed bij. Als het zo moest, dan maar niet.’

Topsport doet z’n eigen ding
‘De topsport is een soort van autonoom, doet zijn eigen ding, en ik merk dat steeds meer mensen daar wat van vinden. Dat hele spastische dat we nu zien, dat zou er weer een beetje af moeten, dan zou Storm nu heel goed scoren. Het is heel erg jammer van de wedstrijdsport dat het nu zo gaat. Het moet allemaal nog spectaculairder. Maar we moeten bedenken dat de topsport niet altijd representatief is voor het grotere geheel. Er zijn heel veel ruiters die thuis netjes aan het rijden zijn, met heel veel goede dingen bezig zijn, op een integere manier met hun paard omgaan, die een balans weten te vinden in hun eigen behoefte vervullen en de verbondenheid met het paard. Plus de behoeften van het paard. In de top zijn de belangen zo groot dat die afwegingen steeds moeilijker worden. Er ligt vaak een grote druk op ruiters om aan de verwachtingen te voldoen. Het paard is daar een businessmodel geworden.’ 

‘Veel professionele ruiters zijn ook ooit begonnen uit liefde voor het paard, maar komen dan op een punt dat ze ook hun stal draaiende moeten houden en daarvoor aan soms onrealistische verwachtingen van eigenaren moeten voldoen. Dan vervaagt soms denk ik een beetje de grens en dan ligt de verleiding op de loer om een paard er toch even door te drukken of kunstgrepen te gaan toepassen. Er is niks mis met sport of presteren met een paard hoor! Iedereen moet dat op een eigen niveau doen. Maar het vraagt wel steeds om de afweging: Wat verlang ik van een paard? Wat is nog fair? Gelukkig zijn er ook voorbeelden van ruiters die daarin toch steeds vaker andere keuzes durven te maken. In het belang van het paard. Voor mij zijn zulke ruiters een grote inspiratie.’ 


Jasmijn met de schimmel Xavi tijdens het bitfitten

‘In plaats van steeds maar kritiek te leveren is het leuker om met elkaar te zien wat wél kan werken. Vanuit de vraag: wat betekent dat eigenlijk, succesvol zijn met je paard? De focus ligt vaak op winstpunten en prijzen. Maar een beoordeling van een jury is maar één aspect. Er zijn meer manieren om erkenning en feedback te krijgen. Bijvoorbeeld van mensen die jij zelf hoog hebt zitten, zoals je instructeur. Of wanneer je een cursus volgt. Er zijn steeds meer programma’s waarin ruiters voor een bepaalde periode worden begeleid door een team van deskundige mensen. Ook heel waardevol. Uiteindelijk bepaal je voor jezelf wat je het waard vindt. Het is voor iedere ruiter de uitdaging daarin een weg te vinden, binnen je eigen mogelijkheden en beperkingen. Die zijn voor iedereen anders, daarom leggen we ook niet allemaal dezelfde weg af. Ik ben er blogs over gaan schrijven, omdat ik erover na zat te denken. Met mijn blogs wil ik mensen inspireren om op een andere manier naar hun paard en de sport te kijken. Ik heb er mijn werk van gemaakt in 2018. Ik ben meer gaan lesgeven, bitfitten, teksten schrijven. Ik was ook wel een beetje stukgelopen op de hele zorgsector: steeds allerlei veranderingsprocessen begeleiden terwijl de basis van het systeem niet verandert.’

Secret project
‘In de onderstroom van onze paardenwereld leeft bij heel veel mensen de gedachte dat het anders kan. Ze weten alleen nog niet goed hoe, en blijven vaak een beetje hangen in de negativiteit. Om daadwerkelijk iets te kunnen veranderen, is kritiek hebben op oude en nieuwe opvattingen en ideeën niet genoeg. Voor mij zijn de blogs die ik deel slechts een begin hierin en achter de schermen ben ik al een tijdje bezig met mijn ‘secret project’. Dit project richt zich op hoe het misschien ook kan. Vanuit samenwerking, verbinding en nieuwe invalshoeken. Voor mijn ‘secret project’ kom ik graag in contact met mensen die ook graag de paardenwereld ook een beetje mooier en leuker willen maken. Met hun dienst, product of met hun invloed. Waarom moeilijk doen, als het samen kan?’ 

Meer weten? Stuur dan een mail naar Jasmijn info@dehippischecarriere.nl  

J
Met haar huidige paard Jip (Vivaldi x Lancet)

© Nieuws.Horse 2018 | powered by Olland.biz